Omelia XXIX (xxviii)

29.1.1 Postgrif1470 fol. 3v; eras1530 p. 841 hec uenit Ihesus et discipuli eius in iudeam terram: et illic demorabatur cum eis et baptizabat. Nihil ueritate clarius. Nihil potentius. Nihil mendatio imbecillius. et si innumeris obtegatur operimentis.

29.1.2 nam etiam sic deprehenditur et effluit facile. ueritas autem nuda omnibus proponitur uolentibus eius pulchritudinem intueri. neque latere uult. nullum timet periculum. nullas insidias tremit. nullam desiderat multitudinis gloriam. nulli hominum est obnoxia:

29.1.3 omnia excedit: et si innumeris circumueniatur insidiis tuta permanet: et qui ad eam confugiunt tanquam firmissimoeras1530: firmissimo et tutissimo muro eius uiribus custodiuntur: et latentia omnia et abscondita in medium proponit.

29.1.4 Quod christus ad Pilatum his uerbis significauit. Ego palam locutus sum mundo. Ego semper docui in sinagoga et in templo quo omnes iudei conueniunt: et in occulto locutus sum nihil. Hoc tunc locutus est Ihesus. nunc autemgrif1470 fol. 3r fecit. Post hec inquit uenit Ihesus et discipuli eius in iudeam terram: et illic demorabatur: et baptisabat.

29.1.5 Erat autem Iohannes baptizans in enon iuxta salim. quia aque multe erant illic. et ueniebant et baptizabantur. In solemnitatibus in ciuitatem ueniebat Iohannes: ut in medium dei doctrinam proponeret: et ex miraculis utilitatem. inde sepe iordanem petebat. nam et illuc multi concurrebant.

29.1.6 semper autem frequentioribus locis uersabatur. non ostentationis aut ambitionis gratia. sed studio: ut prodesset quamplurimis. Atqui prosequitur euangelista: non Ihesum. sed discipulos baptizasse. Vnde constat hoc etiam in loco ita intelligi.

29.1.7 Et qua nam gratia ipse non baptizauit in spiritu sancto et igne? spiritus autemeras1530: enim nondum erat datuseras1530: deus. Merito ergoeras1530: autem non ipse sed discipuli baptizarunt: cum uellent plurimos ad salutarem doctrinam allicere.

29.1.8 Et quid tandem discipulis Ihesu baptizantibus: Iohannes baptizare non destitit. sed quousque missus fuit in carcerem id exercuit ministerium? Illa enim particula nondum missuseras1530 p. 842 fuerat in carcerem Iohannes: in eum usque diem eum baptizasse significat.

29.1.9 Atqui Ihesu discipuli longe uisi forent clariores: si iis baptizare incipientibus: Iohannes destitisset. Quanam igitur gratia baptizauit? Ne discipulos suos in maiorem contentionem adduceret.

29.1.10 Nam si sepenumero clamitando: et prioribus semper christo concessis partibus: se inferiorem predicando non persuadebat: ut ad eum accederent: si hoc etiam addidisset: longe in maiorem contentionem prouocasset.

29.1.11 Propterea christus tunc maxime predicationi sue fecit inicium: cum Iohannes longe aberat. Puto autem et propterea citiorem eius mortem permisisse: ut omnes multitudinis animi ad christum conuerterentur: neque amplius circa utrumque eorum scinderentur sententie.

29.1.12 Preterea inter baptizandum Iohannes non cessauit frequenter admonere: et maxima et clarissima de Ihesu ostendere: nil aliud dicens: quam ut in eum qui post ipsum uenturus erat: crederent.

29.1.13 Qui igitur hoc predicabat. quo pacto discipulorum christi prestantiam demonstrasset si a baptismate cessasset? Contrarium uisum esset uel emulacione uel ira id facere. cum autem predicando perstiterit: ea uehementiora ostendit.

29.1.14 Neque enim sibi ipsi gloriam comparauit. sed ad christum misit auditores: neque minus quam discipuli illi fiunt: imo longe magis: quanto minime suspectum eius erat testimoniumgrif1470 fol. 3v: et maioris apud omnes autoritatis.

29.1.15 Hoc euangelista Matheus significat. quod exibat ad eum hierosolima et omnis iudea: et omnis regio circa iordanem: et baptizabatur in iordane ab eo: confitentes peccata sua. Discipulis autem baptizantibus multi non permittebanteras1530: persistebant ad Iohannem percurrentes.

29.1.16 Quod si quis percontaretur quid amplius in Iohannis baptismate quam discipulorum fuerit. Nihil respondebimus. Vtrumque enim similiter spiritus expers erat: et unam eandemque baptizandi causam habebat. ut scilicet christo conciliaret baptizatos.

29.1.17 ut enim non semper peragrando credituros congregaret: oportereteras1530: oportebat (quod et in Simone frater feciteras1530 om. et in Nathanael Philippus) baptizare constituerenteras1530: constituerant: ut per id omnes sine labore adducerentur: et ad futuram fidem prepararentur.

29.1.18 Quod autem nihil eorum baptisma prestaret: sequentia manifestant. Que nam? Facta est autem questio inquit ex discipulis Iohannis cum iudeis: de purificatione. Contendebant semper cum christi discipulis: discipuli Iohannis: apud ipsum etiam christum.

29.1.19 Cum enim uiderent eos baptisare: ceperunt aduersus baptisatos loqui: ac si Iohannes apud ipsos baptisando christi discipulos excelleret: et aduocato aliquo ex baptisatis persuadere ei conabantur. non tamen persuaserunt.

29.1.20 Nam quod ipsi accesserint: non ille quesiueriteras1530: quaesierit. audi quo pacto euangelista significauit. Non enim dixit iudeum aliquem eos interrogasse. sed questionem ex discipulis Iohannis factam cum iudeo de purificatione.

29.2.1 Considera autem euangeliste lenitatem. non enim in quemquam inuehitur. sed pro uiribus crimen extenuat. cum questionem factam simpliciter dicit.

29.2.2 Nam quod contenderint ex sequentibus patet: que etiam lenius exequitur. Et uenerunt inquit ad iordanemeras1530: Ioannem: et dixerunt ei. Rabbi: qui erat tecum trans iordanem cui testimonium perhibuisti: ecce hic baptizat: et omnes ueniunt ad eum.

29.2.3 Hoc est quem tu baptizasti. quem clarum et conspicuum reddidisti: is eadem que tu audet.

29.2.4 Non tamen dixerunt quem tu baptizasti. siquidem oportuisset eos et superne uocis et spiritus sancti aduentus meminisse.

29.2.5 sed qui erateras1530: erat tecum trans iordanem cui tu testimonium perhibuisti. Hoc est qui in discipuli loco habitus est: qui nulla ex parte nobis superior erat. is abs te discedens baptizat.

29.2.6 Nongrif1470 fol. 3r autem hiseras1530 om. uerbis eum tantum dolore afficere. sed opera sua superari arbitrabantur. Omnes enim inquit ad eum ueniunt.

29.2.7 Vnde constat quod iudeo cum quo disceptabant ei minime persuaserunt. Hec autem animi imbecillitate et ambitione quadam loquebantur.

29.2.8 Quid ad hos Iohannes? Non eos coarguit: ueritus ne se relicto aliud quidemeras1530: quid mali aggrederentur. Sed non potest homo inquit accipere quicquam nisi fuerit ei datum de celo.

29.2.15 Si meum prorsus testimonium accepistis inquit et uerum id arbitramini: discite uel ex eo: non me. sed illum in honore potiorem. Vos me audistis. Vos mihi testimonium perhibetis: quod dixerim. Non sum ego christus. sed missus sum ante illum.

29.2.16 Quod si testimonii mei memores estis (dixistis enim cui tu testimonium perhibuisti) non modo ex eo non minuitur. sed augetur plurimum.

29.2.17 Preterea non meum sed dei testimonium fuit. Si enim uobis fide dignus uideor. inter alia et me ante illum missum professus sum.

29.2.18 Vides quopacto paulatim diuinam uocem fuisseeras1530 p. 483 ostendit? Ac si dicat minister sum: et mittentis mandata nuncio. neque humanam aucupor gratiam. sed eius patri qui me misit. ministerium exhibeo.

29.2.19 Non ergo ad captandam gratiam testimonium perhibui. sed ad quod missus sum: id adnunciaui. Quare nolite me propterea magnum existimare. hoc enim illius ostendit magnitudinem.

29.2.20 ille nanque rerum dominus esteras1530 om.. Idcirco addit. Qui habet sponsam sponsus est. Amicus autem sponsi qui stat et audit eum: gaudio gaudet propter uocem sponsi.

29.2.21 Et quamobrem qui dicit. Non sum dignus ut soluam eius corrigiam calciamenti amicum se eius in presentia dicit? Non ut extollat se: neque ut laudet.

29.2.22 sed ut hanc maxime curam habere: neque inuito se et egreferente id fieri. sed cordi sibi et quamgratissimum esse ostendat. Et hec sunt quorum gratia maxime omnia fecit: que omnia amici appellatione significauit. Non enim tam ministri sponsi quam amici letantur: et in eius nuptiis exultant.

29.2.23 Non ergo paritatem (absit) sed uoluptatis magnitudinem demonstrare uoluit: simul et eorum imbecillitati indulgens amicum se dicit. Nam et ministrum se dixerat cum inquit missus sum ante illum.

29.2.24 Preterea quoniam egreferre Ihesu opera putabatur: sponsi se amicum appellauit: ut ostenderet non modo egreferregrif1470 fol. 3v. sed maiorem immodumeras1530: in modum letari. Hoc enim effecturus. Veni inquit. Et tantum abest: ut moleste eius opera feram: ut tum maxime dolerem si non fierent.

29.2.25 Si ad sponsum sponsa non accederet: dolore tunc afficerer. non autem nunc cum testimonium nostrum recomprobatur. Hinc enim probamur cum id quod uoluimus contigit et sponsa sponsum cognoscit.

29.2.26 et uos hoc testimonio perhibetis: cum dicitis: quod omnes ueniunt ad eum. hoc mihi cure fuit: et propterea omnia feci. Cum uero in presentia contigisse uideam: gaudeo et exulto.

29.3.1 Sed quid significat illa particula. Qui stat et audit. eum? Ex similitudine ad propositum uenit.

29.3.2 Cum enim sponsi et sponse meminisset: quomodo sponsalia fiant ostendit: per uocem uidelicet et doctrinam. ita ecclesia conciliatur deo. Quamobrem Paulus inquit. Fides ex auditu. auditus autem per uocem dei. Hac ego uoce gaudeo.

29.3.3 Id autem uerbum. qui stat. Non temere posuit: sed ut res suas compositas: et iam sibi standum: et dantem illi sponsaeras1530: sponsam audiendum ostendat.

29.3.4 Et quod seruus sit et minister: et spes et gaudium suum re euenerit prosequitur. In hoc ergo gaudium meum impletum est. Perfectum est inquit opus et officium meum: nec amplius habemuseras1530: habens quod faciamus.

29.3.5 Deinde non presentem tantum sed futurum merorem prohibens: et futura ex dictis et factis confirmat. Illum inquit oportet crescere: me autem minui. Hoc est. Meum feci officium. iam cessabo illius opera nunc augentur.

29.3.6 Quod enim nunc formidatis: non in presentia tantum erit. sed maius indies fiet: quod maxime res nostras claras ostenditeras1530: ostendet. Propterea et ueni et gaudeo. quoniam christus magnum accepit incrementum: et ea euenerunt quorum gratia omnia fecimus.

29.3.7 Animaduerte quam leniter quam sapienter illorum sedauit affectus: et inuidiam extinxit: et frustra id eos temtare demonstrat. Quibus uerbis maxime eorum sedat maliciam.

29.3.8 Idcirco enim adhuc eo uiuente et baptizante hec tractata sunt: ut christi exellentiam testaretur. neque quisquameras1530: quispiam incredulitatis excusationem haberet.

29.3.9 Neque enim a seipso hec dixit: neque aliis interrogantibus. ipsi et percontatores erant: et auditores. Nam neque sponte sua id dicenti: ita credidissent:

29.3.10 ut post interrogationem. Cum enim respondentem audirent. eius certam habueruntgrif1470 fol. 3r sententiam. Iudei autem eo quod ad ipsum miserunt et eius non crediderunt testimonio. idcirco merito sibi omnem preciderunt excusationem.

29.3.11 Quid igitur hinc erudimur? Quod omnium malorum causa est glorie insania. Hec illos in contentionem traxit. hec temerario ausu excitauit: ut ad Ihesum uenientes dicerent. Quare discipuli tui non ieiunant?

29.3.12 Fugiamus hunc affectum dilectissimi. ut geennam fugiamus. hic nanque maxime eius ignem accendit. hic diaboli undique ditionem propagat. hic etatem et dignitatem omnem seuisissmo premit imperio.

29.3.13 hic ecclesias huc illuc distrahit. hic ciuilia opera corrumpit: domos funditus ciuitates populos gentes: euertit. etsi in desertum uenerit: multam et illic uim ostendit.

29.3.14 Nam qui sepenumero pecunias et mundi illecebras et uiolentiores corporis uoluptates ualere iubent: iiseras1530: hi nonnunquam inani gloria capti omnia perdiderunt.

29.3.15 qui multum laborauit propter hunc affectum: non laborantis. sed grauiter peccantis premium accipiet. phariseus: quam publicanus propter inanem gloriam: minus meruit.

29.3.16 Verum hanc accusare nullus labor. omnes enim consentiunt. Id autem querendum quo pacto uincamus. Quomodo igitur possumus? Si gloriam glorie comparabimus.

29.3.17 Quemadmodumeras1530 p. 844 enim terrenas diuitias contemnimus: cum alias speramus diuitias: ita et huius uite gloriam cum longe maiorem et ueram gloriam coniectabimur: contemnemus.

29.3.18 Hec nanque inanis et stulta est et nomine tantum non re: gloria. Illa uero celestis uera: que non homines. sed angelos et archangelos et angelorum dominum: immo et cum his etiam homines laudatores habet.

29.3.19 Si illud spectaculum contemplaberis: si illas coronas noueris si ad illum plausum te transtuleris: nunquam aduersum te terrena poterunt preualere: neque hec magnifacies: si habebis: sin minus: non queres.

29.3.20 Etenim in huius seculi regiis: nemo satellitum (iis omissis quibus coronato regi et in solio sedenti placeat) graculorum uoces: muscarum et culicum obuolantium stridorem: prosequitur. Neque enim iis ulla ex parte potiores hominum laudes inueniuntur.

29.3.21 Humana igitur intellecta miseria. omnia in tutissimos recondamus thesauros: et manentem et incorruptibilem gloriam inquiramus:

29.3.22 quam utinameras1530: uitam omnes consequamur. gratia et benignitate domini nostrigrif1470 fol. 3v Ihesu christi per quem et cum quo patri gloria simul et spiritui sancto in secula seculorum Amen.


PREVIOUS HOMILY | NEXT HOMILY