Omelia LIX

59.1.1 Etgrif1470 fol. 3r; eras1530 p. 931 audiuit Ihesus quia eiecerunt eum foras et cum inuenisset eum dixit ei. Tu credis in filium dei. Respondit ille et dixit et quis est domine eteras1530: ut credam in eum.

59.1.2 Qui propter ueritatem et christi confessionemgrif1470 fol. 3v: malo et contumelia aliqua afficiuntur: iieras1530: hi maxime a deo honorantur.

59.1.3 Vt enim qui propter deum pecunias dispergit is maxime eas inuenit: et qui odit animam suam is uel in primis amat: ita contumelia affectus propter deum is plurimum honoratur a deo: quod ceco usuuenit.

59.1.4 Eiectus est aeras1530: e templo a iudeis: et a templi domino inuentus est. A pestifero concilio liberatus: salutiferum est fontem consecutus.

59.1.5 Contemptus a contemptoribus christi: ab angelorum rege honoratus est. Hec sunt ueritatis premia.

59.1.6 ita et nos dispersis hic rebus et pecuniis nostris: illac fidenter proficiscemur. Si hic inopi largiemur: quiescemus in celis. Si propter deum nobis maledicetur. et in hac et futura uita laudabimur.

59.1.7 Eiectum e templo inuenit christus: quem euangelista hac gratia uenisse significat. Et considera quibus eum premiis remunerat: summo omnium bonorum.

59.1.8 Se enim notum fecit ei a quo prius ignorabatur: eumque discipulis suis adnumerauit.

59.1.9 Et intuere illius diligentiam. Dicente enim Ihesu. Tu credis in filium dei? respondet. Domine quis est?

59.1.10 Nondum enim ipsum uiderat quamuis sanatus. antea nanque cecus fuerat: sanatus ad iudeos adductus est.

59.1.11 ut enim munerarius athletam: uictoria insignem et coronatum: ita hunc Ihesus accipit. Tu credis inquit in filium dei.

59.1.12 Quid hoc? Post tantam cum iudeis contrauersiam post tot uerba et contentiones an credat interrogat. non quod eius ignoraret animum. sed ut notum aliis faceret et eius se fidem plurimi facere demonstraret.

59.1.13 Contumelia me tantus populus affecit inquit sed nihil impendo. fides tua mihi cure est. Pluris enim faciendus est unus qui domini facit uoluntatem quam multi transgressores. Tu credis in filium deieras1530: dei?

59.1.14 ac si presens que dixerat accepisset: rogat: et sui concitat desiderium. Neque primum ait. Crede. sed interrogauit. Quid ille? Et quis est domine: ut credam in eum.

59.1.15 Desiderantis et ualde inquirentis anime uerbum: pro qua tanta locutus est ignorat. ut ueritatis amatorem eum intelligas.

59.1.16 Dicit ei. Et uidisti eum: et qui loquitur tecum ille est. Non dixit ego sum. sed remissius adhuc: et uidisti eum. Dubium uerbum. Ideo manifestius subdit. Qui loquitur tecum ille est.

59.1.17 At ille ait. Credo domine: et procidens adorauit eum. Neque dixit ego sum qui te curaui: qui dixi tibi uade lauare in siloameras1530: Siloa. sed his omnibus omissis inquit. Credis in filium dei.

59.1.18 illegrif1470 fol. 3r affectum suum euestigio adorando pretulit: quod pauci curati fecerunt ut leprosi illi et alii. hoc pacto diuinam eius uirtutem demonstrauit:

59.1.19 ne quis uerbotenus dixisse arbitrari possit. Eo autem adorante inquit Ihesus. In iudicium ego ueni in mundum: ut non uidentes uideant: et qui uident ceci fiant.

59.1.20 hoc et Paulus inquit. Quid ergo dicemus quod gentes non sequentes iustitiam acceperunt iustitiam? iustitiam autem ex fide Ihesu. israhel autem sequens legem iustitie: in legem iustitie non uenerunt.

59.1.21 His uerbis in iudicium ueni: magis illum in fide confirmat: et qui aderant excitauit.

59.1.22 hoc est phariseos qui sequebantur in iudicium. id est in maius supplicium: ostendens qui se tanquam peccatorem damnarent: damnatos esse.

59.1.23 hoc in loco duos uisus: et duas meminit cecitates: et que sensu et que intellectu percipiuntur.

59.1.24 Tumeras1530 p. 932 quidem ex phariseis sequebantur. Nunquid et nos ceci sumus? ut in alio loco. Nemini seruiuimus unquam: et ex fornicatione nati non sumus. ita his sensibilibus tantum insistebant: et huius pudebat cecitatis.

59.1.25 Inde ostendens melius fuisse eis cecos esse: quam uidere: inquit. Si ceci essetis non haberetis peccatum.

59.1.26 Cum cecitatem ignominiam putarent: in eos inuehitur: quod propterea magis punientur.

59.1.27 Ita semper humani animi elationem comprimit: et ad magnorum et mirabilium erigit cognitionem. Nunc uos uidere dicitis:

59.1.28 ut antea deum uestrum esse dicebatis. sed non uidetis.

59.1.29 ita quod sibi laudi arbitrabantur id supplitio fore ostendit. Et a priori quidem cecitate cecum natum curauit. nunc de iudeorum disputat cecitate.

59.1.30 Ne enim dicerent: non propter suam cecitatem ad eum non accedere. sed deceptorem uitare. huc omnem refert disputationem.

59.2.1 At non simpliciter euangelista inquit audisse hec phariseos qui cum eo erant et dixisse. Nunquid et nos ceci sumus? sed ut tibi in memoriam reducat: hos illos esse: qui antea christum oppugnabant: et lapidibus impetebant.

59.2.2 Sunt enim quidam in superficie quidem sectatores: qui facile in contrariam mutantur sententiam. unde ergo non deceptorem: sed pastorem probat: adducendo utriusque inditiaeras1530: iudicia et sic eis rei ueritatem inquirendam relinquit.

59.2.3 Et primum quis deceptor et fur sit: demonstrat inquiens. Amen amen dico uobis: qui non ingreditur per hostium in ouile ouium. sed ascendit aliunde: ille fur est et latro.

59.2.4 Ecce latronis signa. primum: palam non ingreditur neque audet. inde: non per scripturarum testimoniumgrif1470 fol. 3v: quod per hostium significatur.

59.2.5 Hic et qui fuerunt et qui futuri sunt notat: et anthichristum et falsos christos: et Iudam: et Theudam. et aliieras1530: alios huiusmodi. Merito autem hostium scripturas appellat:

59.2.6 quoniam nos ad deum ducunt: et eius nobis cognitionem aperiunt: ipse oues faciunt: ipse custodiunt: neque lupos irrumpere permittunt.

59.2.7 Tanquam enim hostium firmissimum hereticos arcent: et in tuto constituunt: neque nos (modo uelimus) aberrare unquam sinent.

59.2.8 Et nisi hoc hostium infringamus: nunquam nos inimici nostri poterunt expugnare. per hoc hostium et pastores: et alii omnes ingrediemur.

59.2.9 in ouile autem: hoc est ad oues et earum curam. Qui enim sacra non utitur scriptura. sed ascendit aliunde. id est non concessa uia: is fur est.

59.2.10 Ecce cum patre conuenientiam: cum scripturas in medium proferat. Ideo iudeis dicebat. Scrutamini scripturas. et Moisen: et prophetas omnes adducit in testimonium.

59.2.11 Omnes inquit qui audiunt ex prophetis uenient ad me. Et si crederetis mihi: hic idem per translationem ponit.

59.2.12 Hac autem particula ascendit aliunde: et scribas significat: qui cum docerent et facienda preciperent: ipsi legem transgrediebantur. quod ipse exprobrauit dicens. Nemo uestrum facit legem.

59.2.13 Et recte inquit ascendit: et non ingreditur. nam furis est sepem uel parietem ascendere: et cum periculo omnia moliri. Ecce quo pacto descripsit latronem. Considera pastoris signa.

59.2.14 Qui ingreditur per hostium hic est pastor ouium: huic hostiarius aperit: et uocem eius oues audiunt: et proprias oues cum emiserit ante eas uadit.

59.2.15 Hec pastoris est et furis: differentia. Videamus quo pacto sequentia conueniant. Huic inquit hostiarius aperit. mansit in translatione. ut significantius loqueretur.

59.2.16 Quod si ad uerba parabolam uis accomodare. nihil prohibet hoc in loco per hostiarium Moisen significari: cui eloquia dei credita sunt: cuius uocem oues audiunt. Et proprias uocat nominatim.

59.2.17 Cum enim frequenter eum deceptorem uocarent: idque ex incredulitate sua confirmarent. dicentes. Quis principum credit in eum.

59.2.18 non ex ipsorum pertinatia se: sed illos deceptores putandos quod sibi non crederent: et merito ab ouium numero expellendos: ostendit.

59.2.19 Nam si pastoris est per solitum ingredi hostium: ipse per hoc ingressus est et omnes secuti poterunt oues esse. qui inde se auerterunt: non ipsos pastor. sed ipsi se ab ouium numero: abdicarunt.

59.2.20 Quod autem se hostium appellaritgrif1470 fol. 3r: nemo perturbetur. siquidem et pastorem se et ouem dicit: et uarie suam predicat dispensationem.

59.2.21 Quando nos patri offert hostium. cum nostrameras1530: nostri curam gerit: pastorem se profitetur. Ne ue ut ipsum patri tantum offerre nos putes etiam se pastorem dicit.

59.2.22 Et oues uocem eius audiunt: et proprias oues uocat et educit eas: et ipse ante eas uadit. At contrarium pastores faciunt. sequuntur non precedunt.

59.2.23 Sed ut se omnium ad ueritatem inueniendam ducem ostendat: contrarium pastoribus morem seruat:

59.2.24 quemadmodum cum oues per orbem dimisit non extra: sed in medio luporum misit. Longe enim admirabilioreras1530 p. 933 ars nostra pastoralis est.

59.3.1 Videtur autem et cecus hoc in loco significari: quem e medio iudeorum uocauit: et audiuit uocem eius: et cognouit.

59.3.2 Alienum oues non sequuntur quoniam eius uocem nesciunt. Siue de Theude et Iude assertoribus hic loquatur. Omnes inquit qui in eos credunt dispersi sunt: siue de futuris qui a pseudo cristis decipiendi erant.

59.3.3 Et ne dicerent ipsum unum illorum esse. plurimum se ab illis diuersum ostendit. et primum a doctrina scripturarum: quibus eos adducit. illi aliunde.

59.3.4 Inde ab ouium obendientia: que omnes ipsi non uiuenti tantum: sed et mortuo paruerunt. illos quamprimum dimiserunt.

59.3.5 Preterea (quod non paruum est) illi tanquam tiranni per seditionem omnia faciebant: a qua suspitione tantum hic aberat: ut cum uellent ipsum regem facere: recusaret. et cum rogarent an liceret censum dari cesari: afferri preciperet: ut nummisma cognosceret.

59.3.6 Ad hec ipse pro ouium salute uenit: ut uitam haberent: et habundantius haberent. illi etiam presenti uita priuauerunteras1530: priuarunt:

59.3.7 qui etiam tradiderunt sibi commissos: et fugarunt. Hic adeo generose perstitit: ut animam traderet. illi inuiti: coacti: fugientes que passi sunt pertulerunt: hic sponte omnia subiuit.

59.3.8 Hoc prouerbium dixit ei Ihesus. illi autem non cognouerunt quid loqueretur eis. Et qua gratia obscurius locutus est? ut attentiores redderet.

59.3.9 quod mox exponit inquiens. Ego sum hostium per me si quis introierit saluabitur: et ingredietur et egredietur: et pascua inueniet. Hoc est: securus erit et liber.

59.3.10 pascua autem et pabulum: ouium potestatem atque libertatem signat. hoc est nemo inde eum expelleteras1530: expellit. quod et apostolis usuuenit: qui audenter ingressi sunt et egressi: tanquam uniuersi orbis domini: et a nemine eici potuerunt.

59.3.11 Omnes quotquoteras1530: quotquot ante me uenerunt: fures sunt et latrones. sed non audierunt eosgrif1470 fol. 3v oues. Non de prophetis hoc intelligendum ut aiunt heretici.

59.3.12 illos enim audierunt et per eos Christo crediderunt. sed de Theuda et Iuda et aliis sediciosis. Illud preterea uerbum: non audierunt: in ouium laudem dictum est:

59.3.13 quod contra esset: si prophetas non audissent. fuissent enim maxime reprehendendi.

59.3.14 Fur non uenit nisi ut furetur et mactet et perdat. Vt tunc usuuenit. siquidem omnes mactati sunt et perditieras1530: deperditi. Ego autem ueni ut uitam habeant et habundantius habeant.

59.3.15 Et quid queso uita habundantius. regnum celorum. sed adhuc uite nomine tanquam eis noto contentus est. Ego sum pastor bonus.

59.3.16 Hic iam passionem insinuat: quod pro mundi salute moriturus est: neque inuitus. Inde iterum ad pastoris et mercenarii parabolam uenit.

59.3.17 Pastor enim animam suam ponit pro ouibus. Mercenarius autem qui non est pastor: cuius non sunt oues proprie: uidet lupum uenientem: et dimittit oues: et fugit: et uenit lupus et rapit eas.

59.3.18 Hic suam paterne equiparat potestati. Siquidem pastor ipse est: et cuius proprie sunt oues. Intueris altiorem in parabolis sensum: ubi obscurius loquitur: neque auditoribus ausameras1530: causam calumniandi prebet.

59.3.19 Quid ergo hic facit mercenarius? uidet lupum uenientem et dimittit oues: et lupus uenit et rapit eas. hoc illi faciebant. ipse contra.

59.3.20 Etenim cum comprehensus est inquit. Sinite hos abire ut impleretur sermo: quia nemo ex ipsis periit.

59.3.21 Hoc in loco potest et spiritalis lupus intelligi. quem non sinit ut oues auferat. Hic non modo lupus sed et leo est. Nam aduersarius noster: diabolus inquit tanquam leo rugiens circuit querens quem deuoret.

59.3.22 hic idem et serpens et draco. Ambulabitis enim super serpentes et scorpiones.

59.4.1 Quare uos hortor dilectissimi sub pastoris nostri custodia: in pascuis maneamus. Manebimus autem si uocem eius audierimus: si ei parebimus si alienum non sequemur.

59.4.2 Et que nam heceras1530 om. uox est. Beati pauperes. beati mundo corde. beati misericordes. Hoc pacto sub pastore manebimus: et lupus ingredi non poterit:

59.4.3 et si ingrederetur detrimentum acciperet. pastorem nanque adeo nos amantem habemus ut animam suam pro nobis traderet.

59.4.4 Cum enim et possit et amet. Quid impedit ne liberemur. nihil sane nisi nosmetipsi deficiamus.

59.4.5 quod quomodo accidat audi ipsum dicentem. Non potestis duobus dominis seruire: deo et mamone cui si seruiemus: grauissime subiciemur tirannidi. Omni enim tiranno grauiorgrif1470 fol. 3r est pecuniarum cupiditas.

59.4.6 Nullam enim uoluptatem habet. sed curas: inuidiam: insidias: odia: calumnias: et innumera uirtutis impedimenta: desideria: luxuriam: auaritiam: ebrietatem: que liberos penitus in seruitutem redigunt: et numulariis peiores efficiunt. et non hominum tantum. sed grauissimieras1530: grauissimorum affectuum: et morborum anime seruos.

59.4.7 Hic multa audet que neque deo nequeeras1530 p. 934 hominibus placent: ueritus ne quis hanc sibi auferat seruitutem. O amarum seruitium. O diabolicam potestatem.

59.4.8 Hic omnium affectuum molestissimus est: cum tantis malis deuincti gaudemus: et cathenas libenter amplectimur: et tenebrarum carcerem habitantes: in lucem prodire nolumus. sed malis inheremus: malis oblectamur.

59.4.9 Quare de nobis minime sperandum est ut resipiscamus: qui peiori quam qui metalla effodiunt conditione sumus. Misere enim sine ulla mercedis spe laboramus.

59.4.10 Et quod grauius est si quis hac nos captiuitate liberare uellet: non pateremur. sed egreferemus et indignaremur.

59.4.11 in hoc nihil ab insanis differentes in aliis tamen tanto miseriores quod nolumus ab insania liberari.

59.4.12 Nunquid propterea in hunc mundum uenisti? Num propterea homo factus es ut es et aurum accumules.

59.4.13 Non ideo te ad suam finxit deus imaginem. sed ut sibi placeas: ut futura bona consequaris: ut cum angelis psallas.

59.4.14 Quid hanc reiicis cognationem? Quid inhonestum te et ignobilem hac soluta necessitudine reddis? necessitudinem dico spiritalem. Fame ille tabescit: tu copia rumperis.

59.4.15 Frater nudo corpore oberrat tu uestes uestibus addis: que tineis consumuntur. et quanto satius foret: ut iiseras1530: his egenorum corpora tegerentur.

59.4.16 que si hoc pacto consumerentur illa te cura absoluerentureras1530: absoluerent et futuram tibi uitam largirentur. Quod si non placet: consumptas tandem confer in pauperes:

59.4.17 qui recte eas norunt excutere. etenim christi corpus: quoniam arca honorabilius est et securius. quippe quod non tantum illas custodit: et incorruptas conseruat sed pulchriores efficit.

59.4.18 Arca nonnunquam cum uestibus direpta magno te afficit damno. que pauperibus damus custodienda: neque morte amittentur neque seris aut uectibus indigent: non seruorum uigilia: nulla huiusmodi cautione:

59.4.19 omnibus insidiis libera sunt: et custoditaeras1530: custodia reponuntur ut credibile est que commendantur in celis. Nulli enim malitie locus ille peruius est. His nos monitionibus nunquam cessamus: neque uos unquam paretisgrif1470 fol. 3v.

59.4.20 causa quod pusilli sumus animi: et terrenis inhiamus: et deorsum trahimur imo (absit ut nos omnes damnemur) tanquam incurabiliter egrotetis.

59.4.21 Nam si diuitiis ebrii his admonitionibus aures obstruunt. pauperes saltem attendere poterunt. Et quid hec ad pauperes inquies? neque enim aurum habent: neque tot uestimenta.

59.4.22 sed panem tantum et aquam frigidam. sed et duos obulos: et pedes: ut uisitare possint infirmos. linguam etiam: ut sermone consolentur uulneratum. Domum preterea uel tegetem: ut hospitem accipiant: habent.

59.4.23 Non enim innumera talenta a pauperibus: sed diuitibus exigimus. Quod si ad pauperum hostium dominus noster uenerit: obulum ab eo accipere hoc modo non pudebit. sed maiora quam a multa dantibus accepisse profitebitur.

59.4.24 Quot hic astantiumeras1530: adstantium illo tempore fuisse optarent: quo christus in carne terram peragrauit: ut cum eo uersati essent et conuixissent.

59.4.25 Ecce nunc hoc nobis magis licet. uocare eum ad prandium possumus: et cum eo uiuere: et magis proficere. Eorum nanque qui cum eo uiuebant nonnulli perierunt: ut Iudas et huiusmodi.

59.4.26 eorum autem qui eum in domum suam aduocant: et domum et mensam communicant: unusquisque maxime laudabitur et gratie iiseras1530: his habebuntur.

59.4.27 Venite inquit benedicti patris mei possidete preparatum uobis regnum a constitutione mundi. esuriui enim et dedistis mihi manducare. Sitiui: et dedistis mihi bibere. Peregrinus eram: et suscepistis me. Infirmus: et uisitastis me. In carcere eram: et uenistis ad me.

59.4.28 Quamobrem: ut audire hoc mereamur: uestiamus nudum: colligamus hospitem: cibum demus esurienti: sitienti potum: infirmos et carcere deuinctos uisitemus: ut spe bona ueniam consequamur peccatorum: et illorum bonorum que omnem sensum excedunt fiamus participes: que utinam omnes consequamur.

59.4.29 Gratia et benignitate domini nostri Ihesu Christi cui gloria et imperium in seculaeras1530: secula seculorum, Amen.


PREVIOUS HOMILY | NEXT HOMILY